Sinds 1 juli 2026 is de functie van basisverpleegkundige officieel van kracht in België. Deze nieuwe beroepsrol vormt een belangrijke aanvulling binnen het verpleegkundig beroep en zal ook binnen de thuisverpleging een steeds grotere rol spelen.
Bij Care Support verwelkomen we deze ontwikkeling met open armen. De basisverpleegkundige kan een waardevolle versterking zijn voor thuisverplegingspraktijken en zorgteams. Tegelijk merken we dat deze nieuwe functie heel wat vragen oproept. Wat mag een basisverpleegkundige precies doen? Hoe organiseer je de samenwerking binnen je praktijk? En welke administratieve aandachtspunten moet je zeker in orde brengen?
In dit artikel zetten we de belangrijkste zaken voor jou op een rij.
Wat is een basisverpleegkundige?
Een basisverpleegkundige verleent zelfstandig verpleegkundige zorg aan patiënten met een stabiele, voorspelbare en minder complexe zorgvraag.
Wanneer een zorgsituatie complexer wordt of wanneer de gezondheidstoestand van de patiënt sneller kan veranderen, werkt de basisverpleegkundige samen met een verpleegkundige verantwoordelijk voor algemene zorg (VVAZ) of, wanneer geen VVAZ deel uitmaakt van het zorgteam, met een arts.
De invoering van deze nieuwe functie moet bijdragen aan een efficiëntere organisatie van de zorg, waarbij elke zorgprofessional maximaal ingezet wordt volgens zijn of haar competenties.
Welke opleiding volgt een basisverpleegkundige?
Om het beroep van basisverpleegkundige te mogen uitoefenen, moet men voldoen aan de wettelijke opleidingsvoorwaarden.
De opleiding:
• duurt minstens drie jaar
• omvat minstens 3.800 uur theoretisch en klinisch onderwijs
• bevat minstens één derde theoretisch onderwijs
• bevat minstens de helft klinisch onderwijs
• leidt tot het diploma of de titel van basisverpleegkundige
Wie niet aan deze voorwaarden voldoet, mag het beroep van basisverpleegkundige niet uitoefenen.
Wat mag een basisverpleegkundige doen?
Een basisverpleegkundige kan zelfstandig verpleegkundige zorg verlenen binnen een stabiele, voorspelbare en minder complexe zorgsituatie.
Voorbeelden hiervan zijn:
• wondzorg
• medicatietoediening
• inspuitingen
• bloedafnames
• observatie van de gezondheidstoestand
• gezondheidsvoorlichting en preventie
• opvolging van patiënten met een stabiele zorgsituatie
De basisverpleegkundige blijft daarbij voortdurend de patiënt observeren en evalueren of de zorgsituatie voldoende stabiel blijft om zelfstandig verder op te volgen.
Wanneer is samenwerking met een VVAZ noodzakelijk?
Niet elke zorgsituatie is voorspelbaar. Wanneer er sprake is van een complexe, snel wijzigende of moeilijk voorspelbare zorgvraag, werkt de basisverpleegkundige samen met een VVAZ of arts.
De initiële inschatting van de complexiteit van een zorgsituatie gebeurt in principe door een VVAZ of arts.
Omdat de bevoegdheden van een basisverpleegkundige verschillen van die van een VVAZ, hebben we hierover een afzonderlijk overzicht uitgewerkt.
Wat betekent dit voor jouw thuisverplegingspraktijk?
Ook binnen de thuisverpleging kan de basisverpleegkundige een belangrijke rol opnemen bij patiënten met een stabiele en minder complexe zorgvraag.
Wanneer de zorg complexer wordt of de gezondheidstoestand van de patiënt verandert, zorgt de samenwerking met een VVAZ ervoor dat de patiënt de juiste zorg krijgt op het juiste moment.
Voor veel praktijken biedt dit kansen om zorgteams efficiënter te organiseren en verantwoordelijkheden duidelijker te verdelen.
Administratief correct aan de slag
Visum en RIZIV-nummer
De procedure voor het visum wordt opgestart via de onderwijsinstelling waar de basisverpleegkundige afstudeert.
Zodra het visum beschikbaar is, kan de aanvraag van het RIZIV-nummer worden opgestart via het specifieke aanvraagformulier voor basisverpleegkundigen.
Voor de praktijk is het vooral belangrijk om deze aanvraag tijdig op te starten en na te gaan of het correcte statuut geregistreerd staat.
Werken binnen een zorgteam
Een basisverpleegkundige kan niet zomaar volledig zelfstandig werken, maar moet functioneren binnen een zorgteam.
Voor de thuisverpleging betekent dit dat er minstens twee verpleegkundigen verantwoordelijk voor algemene zorg (VVAZ) deel moeten uitmaken van het team.
In de praktijk betekent dit vaak dat gewerkt wordt met een groepsnummer bij het RIZIV. Hierdoor verloopt de facturatie via de praktijkstructuur en geldt de derdebetalersregeling.
Wie een basisverpleegkundige wil opnemen in de praktijk, doet er goed aan om vooraf na te gaan of alle administratieve voorwaarden correct vervuld zijn.
Structurele equipe met zorgkundigen
Werk je binnen je praktijk samen met zorgkundigen? Dan is er ook goed nieuws.
Vanaf 1 juli 2026 kan een structurele equipe bestaan uit minstens twee VVAZ-verpleegkundigen en één basisverpleegkundige.
Daardoor ontstaat meer flexibiliteit binnen de organisatie van thuisverplegingspraktijken die werken met zorgkundigen.
De overige voorwaarden voor een structurele equipe blijven uiteraard ongewijzigd.
Controleer je teamsamenstelling in ProGezondheid
Omdat een basisverpleegkundige alleen kan werken binnen een correct samengesteld zorgteam, is het belangrijk om je registratie in ProGezondheid na te kijken.
Controleer tijdig:
• of alle teamleden correct geregistreerd zijn
• of het groepsnummer correct gekoppeld is
• of de praktijkgegevens up-to-date zijn
• of de conventionering van alle teamleden correct geregistreerd staat
Een correcte registratie voorkomt problemen bij facturatie, opvolging en eventuele controles.
Premies
Basisverpleegkundigen vallen onder de regelgeving van de verpleegkunde.
Daardoor hebben zij in principe recht op dezelfde premies als een VVAZ, voor zover zij voldoen aan de voorwaarden die voor de betreffende premie gelden.
Op dit vlak wordt dus geen onderscheid gemaakt louter op basis van de titel basisverpleegkundige.
Het belang van standaardverpleegplannen
Een basisverpleegkundige mag nieuwe zorgen opstarten en handelen volgens een standaardverpleegplan.
Daarom worden duidelijke en werkbare standaardverpleegplannen nog belangrijker binnen thuisverplegingspraktijken.
Een goed standaardverpleegplan:
• ondersteunt de basisverpleegkundige in de dagelijkse zorgverlening
• zorgt voor duidelijke richtlijnen
• verhoogt de kwaliteit en veiligheid van de zorg
• ondersteunt de samenwerking binnen het zorgteam
Aanvragen en kennisgevingen
Voor bepaalde aanvragen en kennisgevingen blijft een belangrijke verantwoordelijkheid weggelegd voor de VVAZ.
Aanvragen rond de KATZ-schaal, het palliatief forfait en kennisgevingen voor specifieke technische verstrekkingen gebeuren door de VVAZ.
De basisverpleegkundige krijgt een belangrijke plaats binnen het zorgteam, maar de VVAZ blijft verantwoordelijk voor de algemene coördinatie, indicatiestelling en opvolging van complexe zorgsituaties.
Hoe kan Care Support jou ondersteunen?
De invoering van de basisverpleegkundige brengt niet alleen nieuwe mogelijkheden met zich mee, maar ook heel wat praktische en administratieve vragen.
Bij Care Support ondersteunen we thuisverpleegkundigen en zorgteams bij de implementatie van deze nieuwe functie binnen hun praktijk.
Wij helpen onder meer bij:
• de organisatie van zorgteams
• de administratieve opstart van groepsnummers
• vragen rond facturatie en conventionering
• praktijkorganisatie en taakverdeling
• implementatie van standaardverpleegplannen
• interpretatie van nieuwe regelgeving
• coaching en begeleiding van thuisverplegingspraktijken
Zo hoef jij niet zelf alle regelgeving uit te pluizen en kan je met vertrouwen verder bouwen aan een sterke en toekomstgerichte thuisverplegingspraktijk.
Een belangrijke stap voor de toekomst van de thuisverpleging
De komst van de basisverpleegkundige is een belangrijke evolutie binnen onze sector. Ze biedt kansen voor een betere taakverdeling, efficiëntere samenwerking en een verdere versterking van de thuisverpleging.
Zoals bij elke verandering zal het in het begin even zoeken zijn. Maar met de juiste ondersteuning, duidelijke afspraken en een correcte administratieve omkadering kan de basisverpleegkundige uitgroeien tot een waardevolle schakel binnen elk zorgteam.
Bij Care Support kijken we alvast uit naar deze nieuwe generatie zorgprofessionals en helpen we thuisverpleegkundigen graag om deze overgang succesvol te maken.
Nog vragen?
Heb je na het lezen van dit artikel nog vragen of wil je graag advies op maat voor jouw situatie of praktijk? Aarzel dan niet om contact op te nemen met het team van Care Support.
